Netcongestie bereikt in toenemende mate ook het laagspanningsnet. Dit heeft directe gevolgen voor woningbouw en verduurzamingsprojecten, omdat nieuwe woonwijken niet altijd meer op het elektriciteitsnet kunnen worden aangesloten. Juist daarom is het noodzakelijk om vraag en aanbod van energie lokaal beter op elkaar af te stemmen.

Lokale energieopslag speelt hierin een sleutelrol. Door energie tijdelijk op te slaan als er een overschot is en deze weer beschikbaar te maken als de vraag toeneemt, kan het elektriciteitsnet worden ontlast. Dat kan bijvoorbeeld via thuis- en buurtbatterijen, maar ook via warmtebuffers die energie voor langere perioden kunnen opslaan.

In onze gezamenlijke brief doen wij drie concrete aanbevelingen:

1. Vergroot prikkels voor slimme lokale energieopslag

Huishoudens en groepen kleinverbruikers die met opslag bijdragen aan het lokaal balanceren van vraag en aanbod ontvangen hiervoor momenteel nauwelijks een financiële waardering. Wij pleiten daarom voor maatregelen die eigen verbruik van lokaal opgewekte energie stimuleren en voor nieuwe contractvormen waarmee huishoudens en collectieven actief kunnen bijdragen aan het oplossen van netcongestie in de wijk.

2. Voorkom dubbele energiebelasting en vereenvoudig btw-regels

Voor lokale opslag, zoals thuisbatterijen en bidirectioneel laden*, wordt momenteel zowel bij het laden als bij het ontladen energiebelasting betaald. Wij pleiten ervoor om deze dubbele energiebelasting te voorkomen. Daarnaast stellen wij voor om een btw-tarief van nul procent voor lokale energieopslag in te voeren, vergelijkbaar met de regeling die sinds 2023 geldt voor zonnepanelen.

*Met bi-directioneel laden kun je de accu van een elektrische auto laden én ontladen, zodat het werkt als een batterij.

3. Stimuleer buurtopslag en collectieve energiesystemen

Naast individuele toepassingen biedt lokale opslag op wijk- en buurtniveau grote kansen om het energiesysteem efficiënter en robuuster te maken. Toch ontbreekt momenteel een samenhangend beleidskader dat dergelijke collectieve initiatieven ondersteunt. Wij pleiten daarom voor beleid dat collectieve systemen en bewonersinitiatieven beter faciliteert.

Zonder voldoende opslagcapaciteit zal verdere elektrificatie en verduurzaming van woningen steeds vaker tegen de fysieke grenzen van het elektriciteitsnet aanlopen. Lokale energieopslag is daarom een belangrijke randvoorwaarde om de energietransitie in de gebouwde omgeving mogelijk te maken.

Met deze brief vragen wij de Tweede Kamer om bovenstaande voorstellen te betrekken bij het debat over het Klimaatakkoord Gebouwde Omgeving.