Houding netbeheerders creëert ongelijke toegang tot de markt voor burgerinitiatieven

Energiecoöperaties willen dat er een einde komt aan de bedragen die zij moeten betalen om bij netbeheerders op een wachtlijst te komen voor toegang tot het stroomnet. Daarbij is onduidelijk wanneer en of zij daadwerkelijk aan de beurt komen. In twee zaken die wij namens onze leden hebben aangespannen bij de Autoriteit Consument en Markt (ACM), oordeelde de waakhond dat netbeheerders een hoog bedrag mogen vragen voor een plek op de wachtrij. Deze aanbetalingen brengen energiecoöperaties financieel in zwaar weer, zonder zekerheid dat zij ooit kunnen leveren aan het stroomnet. Samen met onze leden hebben wij hierover hoger beroep ingediend bij het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb).

Het ingediende hoger beroep gaat over de zaak rond ValleiEnergie, waarin de ACM oordeelde dat een aanbetaling voor een plek op de wachtlijst mag. Het CBb buigt zich nu over de vraag of de ACM netbeheerder Enexis terecht in het gelijk heeft gesteld. Eerder gaf de ACM een vergelijkbaar oordeel in de zaak van energiecoöperatie Endona; tegen dat besluit loopt ook hoger beroep. De ACM stelt dat het niet onredelijk is om een aanbetaling te vragen voor een plek in de wachtrij. Volgens het Burgerlijk Wetboek hoort bij een aanbetaling echter dat duidelijk is wanneer levering redelijkerwijs te verwachten is. Bij wachtlijsten voor netcapaciteit is dat onduidelijk.

Aanbetalingen wegen onevenredig zwaar voor burgerinitiatieven

Ondanks de nijpende netcongestie in provincies als Flevoland, Utrecht en Gelderland, dwingen de huidige regels en uitspraken burgerinitiatieven tot miljoenenbetalingen voor een plek op een uitzichtloze wachtlijst.

Siward Zomer, voorzitter van Energie Samen: “Wij vinden het onbegrijpelijk dat burgerinitiatieven, die juist kunnen bijdragen aan het ontlasten van het stroomnet, miljoenen moeten betalen voor een plek op een wachtlijst zonder duidelijkheid. Initiatieven werken lokaal en hebben vaak maar één project. Je haalt geld op bij je achterban om energie betaalbaar en lokaal beschikbaar te maken voor je gemeenschap en vervolgens kun je niet verder. Organisatie en innovatie bij lokale energiecoöperaties komen hierdoor stil te staan, het vertrouwen van leden brokkelt af en projecten moeten noodgedwongen stoppen. Tegelijkertijd beschikken netbeheerders over een groeiende pot met geld, zonder dat daar zekerheid tegenover staat. In normaal handelsverkeer hoort bij een aanbetaling duidelijk te zijn wanneer levering te verwachten is. Bij wachtlijsten voor netcapaciteit is voor leden onduidelijk of en wanneer die dienst geleverd wordt. Wij hebben daarom het volste vertrouwen in het hoger beroep.”

Onbenutte potentie

Projecten zoals de Zonnewal in Ede en de Zonneweide IJsbaan in Baarn vallen door deze problematiek stil. Bij BijZonder Baarn oordeelde de ACM al in mei vorig jaar dat weigering van transportcapaciteit onterecht was, maar de netbeheerder heeft nog steeds geen aansluiting gerealiseerd. Daarnaast zijn er energiecoöperaties met projecten die niet eens in de wachtrij komen, omdat zij de aanbetaling niet kunnen opbrengen. Daardoor blijven veel lokale energieprojecten onbenut die opwek en afname van stroom slimmer kunnen afstemmen.

Beeld van ValleiEnergie Zonnewal project in Ede
Zonnewal-project van ValleiEnergie in Ede

ACM-oordelen belemmeren lokale oplossingen voor netcongestie

De huidige oordelen van de ACM bemoeilijken de positie van lokale initiatieven die zonder winstoogmerk bijdragen in de energietransitie.

Siward Zomer: “Netbeheerders hebben behoefte aan partners die het stroomnet ontlasten, maar de huidige regels maken samenwerking met energiegemeenschappen juist moeilijker. Collectieven zoals energiegemeenschappen en energiehubs werken veel effectiever dan dan individuele verbruikers afzonderlijk aanspreken op hun stroomgebruik. Huishoudens gebruiken vooral ’s avonds stroom, bedrijven vooral overdag. Die combinatie vergroot de benutting van lokale opwek en vermindert piekbelasting op het net. Energiegemeenschappen zijn daarmee onderdeel van de oplossing, niet van het probleem.”

  • Lees hier ons bericht over de uitspraak van de ACM in de zaak ValleiEnergie.
  • Lees hier de uitspraak in een eerdere geschilprocedure, waarin de ACM oordeelde dat een netbeheerder een lokaal zonproject van een van de leden van Energie Samen geen transportcapaciteit had mogen weigeren.
  • Lees hier het besluit van de ACM in de zaak van coöperatie Endona tegen netbeheerder Enexis.

Voor journalisten:
Heeft u vragen naar aanleiding van dit persbericht of interesse in een interview met Energie Samen? Dan kunt u contact opnemen met Casper van Diemen via 020-071052, info@continews.nl of www.continews.nl/contact.

Voor energiecoöperaties: 
Loopt het energieproject van jullie coöperatie tegen soortgelijke problemen aan en hebben jullie ondersteuning van Energie Samen nodig? Laat het ons weten via daan.verweij@energiesamen.nu.

Laatste nieuwsberichten

Menu
Snel naar
Adres

Australiëlaan 5, 3526 AB  Utrecht